Чанд суруду таронаи «Шашмақом»-7

Абдуҳамид Тағоев / Июл.10.2015. / Гузориш нест

tanbur  1   2   3    4    5    6

Мо кӯшиш кардаем, ки ба андозаи шойишу тавоноии худ матни чанде аз суруду таронаҳои шинохтаи «Шашмақом»-ро ба табъ расонем. Номи суруду таронаҳо, ки ба ҳамаи шаш мақоми бунёдӣ (Бузрук, Рост, Наво, Дугоҳ, Сегоҳ, Ироқ) мансубанд, ба тариқи алифбоӣ оварда мешавад. Инчунин корвандон метавонанд, ки файли бархе аз онҳоро барои шунидан фаро кашанд.

Сарахбори Рост-2

Мақоми Рост, ҷузъи Наср (овозӣ), шӯъбаи 1

Соқӣ, ба нури бода барафрӯз ҷоми мо,
Мутриб, бигӯ, ки кори ҷаҳон шуд ба коми мо.
Мо дар пиёла акси рухи ёр дидаем,
Эй бехабар зи лаззати шурби мудоми мо.
Ҳаргиз намирад он ки дилаш зинда шуд ба ишқ,
Сабт аст бар ҷаридаи олам давоми мо.
Эй бод, агар ба гулшани аҳбоб бигзарӣ,
Зинҳор, арза деҳ бари ҷонон паёми мо.
Мастӣ ба чашми шоҳиди дилбанди мо хуш аст,
З-он рӯ супурдаанд ба мастӣ зимоми мо.
Ҳофиз, зи дида донаи ашке ҳамефишон,
Бошад ки мурғи васл кунад қасди доми мо.

Ғазали Ҳофиз

Соқиномаи Муғулчаи Бузрук

Мақоми Бузрук, ҷузъи Наср (овозӣ), шӯъбаи 2, Муғулчаи Бузрук

Муғаннӣ, куҷоӣ, ки вақти гул аст,
Зи булбул чаманҳо пур аз ғулғул аст.
Ҳамон беҳ, ки хунам ба ҷӯш оварӣ,
Даме чангро дар хурӯш оварӣ.
Муғаннӣ, навои тараб соз кун!
Ба қавлу ғазал қисса оғоз кун!
Ки бори ғамам бар замин дӯхт пой,
Ба зарби усулам баровар зи ҷой.
Биё, соқӣ, аз май надорам гузир!
Ба як ҷоми боқӣ маро даст гир!
Ки Ҳофиз чу мастона созад суруд,
Зи чархаш диҳад Зӯҳра овози руд.

Шеъри Ҳофиз

Соқиномаи Муғулчаи Наво

Мақоми Наво, ҷузъи Наср (овозӣ), шӯъбаи 2, Муғулчаи Наво

Биё, соқӣ, аз май надорам гузир,
Ба як ҷоми боқӣ маро даст гир!
Муғаннӣ, навои тараб соз кун
Ба қавлу ғазал қисса оғоз кун
Биё, соқӣ, аз бодаҳои куҳун
Зи ҷоми паёпай маро маст кун
Ки Ҳофиз чу мастона созад суруд
Зи чархаш диҳад Зӯҳра овози руд.

Шеъри Ҳофиз

Соқиномаи Мустазоди Наво

Мақоми Наво, ҷузъи Наср (овозӣ), шӯъбаи 2, Мустазоди Наво

Биё, соқӣ, он ҷоми гетифурӯз,
Ки шабро ниҳад ноз бар рӯйи рӯз.
Биё, мутрибо, нақше аз нав бубанд,
Бизан ин наворо ба бонги баланд.
Ки н-ояд ба каф мардро дурри ноб,
Набурда сари худ фурӯ зери об.
В-агар з-он ки гӯйӣ сухан, рост гӯй,
Ба ҷуз ростӣ зевари дил маҷӯй.
Надонад дили ҳеҷ донишваре
Суханро беҳ аз ростӣ зеваре.

Шеъри Абдураҳмони Ҷомӣ

Соқиномаи Савти Калон-2

Мақоми Дугоҳ, ҷузъи Наср (овозӣ), шӯъбаи 2, Савти Калон

Биё, соқӣ, акнун, ки шуд чун биҳишт,
Зи рӯйи ту ин базми анбарсиришт.
Қадаҳ пур кун аз май, ки май хуш бувад,
Хусусан, ки софеву беғаш бувад.
Бидеҳ, то бухуре бар оташ кунам,
Димоғи хирадро даме хуш кунам.
Муғаннӣ, куҷоӣ, ки лутфе кунӣ,
Даме оташе дар дилам афканӣ.
Бурун ор аз фикри худ як дамам,
Ба ҳам барзанӣ кору бори ғамам.
Муғаннӣ, дафу чангро соз деҳ,
Ба ёрони хушнағма овоз деҳ.
Муғаннӣ, биё удро соз кун,
Навоин навои нав оғоз кун.

Шеъри Ҳофиз

Соқиномаи Савти Наво

Мақоми Наво, ҷузъи Наср (овозӣ), шӯъбаи 2, Савти Наво

Муғаннӣ, куҷоӣ, ки вақти гул аст,
Зи булбул чаманҳо пур аз ғулғул аст.
Ҳамон беҳ, ки хунам ба ҷӯш оварӣ,
Даме чангро дар хурӯш оварӣ
Биё, соқӣ, аз май талаб коми дил,
Ки бе май надорам ман ороми дил.
Биё, соқӣ, он май, ки тезӣ кунад,
Ба боғи дилам мушкбозӣ кунад.
Бидеҳ, то бинӯшем ба ёди касе,
Ки ҳаст аз ғамаш дар дилам хун басе.

Шеъри Ҳофиз

Соқиномаи Савти Сарвиноз

Мақоми Бузрук, ҷузъи Наср (овозӣ), шӯъбаи 2, Савти Сарвиноз

Биё, соқиё, барги ишрат бисоз,
Макун дар ба рӯйи ҳарифон фароз.
Агар будӣ аз ҷаҳл ҳар сина соф,
Барафтодӣ аз даҳр расми хилоф.
Биё, мутрибо, уд бинҳода гӯш,
Ба як гӯшмол овараш дар хурӯш.
Хурӯше, ки дилро бар ҳуш оварад,
Ба доно паёму сурӯш оварад.
Дар ин кӯҳнабеша дурангӣ макун,
Зи шерӣ занӣ дам, палангӣ макун.
Макун зоеъ инъоми худ, зинҳор,
Ба ҳақношиносони ҳақногузор.
Наояд зи як даст кардан ду кор,
Нашояд ба як дил гирифтан ду ёр.

Шеъри Абдураҳмони Ҷомӣ

Соқиномаи Савти Ушшоқ

Мақоми Рост, ҷузъи Наср (овозӣ), шӯъбаи 2, Савти Ушшоқ

Биё, соқӣ, оби чу озар биёр!
На май, балки кибрити аҳмар биёр!
Ки бар миси мо кимиёӣ кунад,
Ба нақди хирад раҳнамойӣ кунад.
Биё, мутрибо, захма бар чанг зан!
В- аз он парда ин дилкаш оҳанг зан!
Ки хуш вақти он бесару по гадой,
Ки зад афсари шоҳро пушти пой…
Биё, соқӣ, он ҷоми гетифурӯз,
Ки шабро ниҳад роз бар рӯйи рӯз,
Бидеҳ, то зи макроварони ҷаҳон,
Намонад зи мо ҳеҷ макре ниҳон.

Шеъри Абдураҳмони Ҷомӣ

Соқиномаи Савти Чоргоҳ

Мақоми Дугоҳ, ҷузъи Наср (овозӣ), шӯъбаи 2, Савти Чоргоҳ

Биё, соқӣ, он бодаи чун гулоб,
Барафшон ба ман, то дароям зи хоб.
Гулобе зи оби ҷигарҳо бад-¬ӯст,
Давои ҳама дарди сарҳо бад-ӯст.
Муғаннӣ, биёр он дами ҷонфазой,
Калиде, ки шуд ганҷигавҳаркушой.
Бар ин дар магар чун калид оварӣ,
Аз-ӯ ганҷу гавҳар падид оварӣ.
Биё, соқӣ, он бода бар даст гир!
Ки аз хӯрданаш нест касро гузир.
На бода ҷигаргӯшаи офтоб,
Ки ҳам оташ омад ба гавҳар ҳам об.

Шеъри Низомӣ

Талқини Баёт

Мақоми Наво, ҷузъи Наср (овозӣ), шӯъбаи 1

Тарки ёрӣ кардию ман ҳамчунон ёрам туро,
Душмани ҷонию аз ҷон дӯсттар дорам туро. 2 бор
Гар ба сад хори ҷафо озурда созӣ хотирам,
Хотири нозук ба барги гул наёзорам туро. 2 бор
Қасди ҷон кардӣ, ки яъне даст кӯтаҳ кун зи ман,
Ҷон зи каф бигзораму аз даст нагзорам туро.
Гар бурун оранд ҷонамро зи хилватгоҳи дил,
Нест мумкин, ҷони ман, к‐аз дил бурун орам туро.
Як‐ду рӯзе сабр кун, эй ҷони бар лаб омада,
З‐он ки хоҳам дар ҳузури дӯст биспорам туро.
Инчунин, к‐аз савти мутриб базми айшат бар садост,
Мушкил огоҳӣ шавад аз нолаи зорам туро.
Гуфтӣ: «Мехоҳам Ҳилолиро ба коми душманон»,
Ин сазои ман, ки бо худ дӯст медорам туро.
***
Ёр-а, дӯст, я-ла-ла лал-ло
Э во яла ла-ла-ло,
Дӯст, я-ла ла-лал-ло,
Я-лал-ло я-лал-ло

МАТНИ ШЕЪР:
Тарки ёрӣ кардию ман ҳамчунон ёрам туро,
Душмани ҷонию аз ҷон дӯсттар дорам туро.
Гар ба сад хори ҷафо озурда созӣ хотирам,
Хотири нозук ба барги гул наёзорам туро.
Қасди ҷон кардӣ, ки яъне даст кӯтаҳ кун зи ман,
Ҷон зи каф бигзораму аз даст нагзорам туро.
Гар бурун оранд ҷонамро зи хилватгоҳи дил,
Нест мумкин, ҷони ман, к‐аз дил бурун орам туро.
Як‐ду рӯзе сабр кун, эй ҷони бар лаб омада,
З‐он ки хоҳам дар ҳузури дӯст биспорам туро.
Инчунин, к‐аз савти мутриб базми айшат бар садост,
Мушкил огоҳӣ шавад аз нолаи зорам туро.
Гуфтӣ: «[Ме]хоҳам Ҳилолиро ба коми душманон»,
Ин сазои ман, ки бо худ дӯст медорам туро.

Шеъри Ҳилолӣ

Гузориши Шумо

Барои корбурд:   ғ   ӣ   қ   ӯ  ҳ  ҷ  Ғ   Ӣ   Қ   Ӯ  Ҳ   Ҷ


9 − = 1


error: Content is protected !!